Competent… maar het loopt niet

In de praktijk zie ik het bijna dagelijks gebeuren. Twee mensen, vergelijkbaar CV, vergelijkbare ervaring. Op papier klopt het plaatje. Alles wijst erop dat het zou moeten werken. En toch loopt het bij de één als een trein, terwijl de ander blijft zoeken, twijfelen of langzaam vastloopt.

De één schakelt snel, neemt besluiten en wil vooruit. De ander neemt juist de tijd, wil eerst begrijpen wat er speelt en maakt dan pas een beweging. En ergens onderweg ontstaat er iets wat we allemaal herkennen: we gaan elkaar beoordelen. De één vindt de ander te impulsief, de ander vindt zijn collega te traag.

Maar wat als geen van beiden ongelijk heeft?

Wat je ziet… is maar een klein deel

In organisaties sturen we vooral op wat zichtbaar is. Gedrag, prestaties, output. Dat is logisch, want dat is wat je kunt meten en waar je op kunt bijsturen. Maar wat je ziet, is slechts de bovenkant. Daaronder zit een laag die veel bepalender is. De onderstroom.

Dat is precies waar wij bij Nijland&Co naar kijken, omdat gedrag nooit het beginpunt is. Het is het resultaat van iets wat daaronder ligt. Onder die waterlijn zitten overtuigingen, drijfveren, onzekerheden en verlangens. Dáár ontstaat de beweging. Dáár wordt bepaald waarom iemand versnelt of juist inhoudt. En zolang je alleen kijkt naar wat zichtbaar is, blijf je reageren op symptomen in plaats van op de oorzaak.

We kijken allemaal door onze eigen bril

Wat ik vaak zie in teams en MT’s, is dat mensen elkaar niet zozeer verkeerd begrijpen, maar vooral anders kijken. De één raakt geïrriteerd omdat er te lang wordt geanalyseerd, terwijl de ander juist onrust ervaart door snelle, ogenschijnlijk ondoordachte beslissingen. Iemand die gericht is op verbinding mist soms de nuance in een meer directe, zakelijke benadering.

Iedereen handelt vanuit zijn eigen referentiekader. En dat voelt voor iedereen logisch. Maar precies daar ontstaat de frictie. Want ongemerkt nemen we aan dat onze manier de juiste is.

Kunnen is niet hetzelfde als willen

Organisaties zijn sterk in het selecteren op competenties. CV’s kloppen, ervaring is aanwezig, de vaardigheden zijn er. En toch zie je dat mensen niet altijd tot hun recht komen. Dat heeft weinig te maken met wat iemand kan, maar alles met wat iemand drijft.

Je kunt ergens heel goed in zijn en er toch geen energie van krijgen.

Sterker nog, dat zie ik vaak bij mensen die op papier juist sterk zijn. Ze blijven leveren, blijven presteren, maar raken ondertussen steeds verder verwijderd van wat hen echt motiveert. En ergens onderweg sluipt de vermoeidheid erin. Daarna de frustratie. En uiteindelijk zie je uitval.

De blinde vlek

Veel vraagstukken die bij ons op tafel komen, gaan in eerste instantie over samenwerking die stroef loopt, teams die niet lekker draaien of medewerkers die niet goed in hun vel zitten. Leiders proberen bij te sturen, vaak door harder te sturen, maar merken dat het effect juist afneemt. Als je dieper kijkt, zit daar bijna altijd dezelfde blinde vlek onder. We zien niet wat iemand nodig heeft om goed te functioneren. We zien niet waar iemand energie van krijgt, en misschien nog belangrijker: waar iemand langzaam leegloopt.

Van frustratie naar inzicht

Op het moment dat die onderstroom zichtbaar wordt, verandert er iets fundamenteels in het gesprek. Wat eerst als lastig gedrag werd gezien, krijgt ineens context. Waar eerst frustratie zat, ontstaat begrip. Meer inzicht. Je merkt dat mensen anders naar elkaar gaan kijken. Niet meer vanuit oordeel, maar vanuit nieuwsgierigheid. En precies daar ontstaat ruimte. Ruimte om elkaar beter te begrijpen, om anders te communiceren en om weer echt samen te werken.

Van inzicht naar impact

Bij Nijland&Co geloven we niet in het oplossen van symptomen. We gaan naar de kern. Naar wat iemand drijft en naar waar gedrag vandaan komt. Want pas als je dat scherp hebt, kun je echt bouwen aan teams die elkaar begrijpen, leiders die effectief sturen en medewerkers die weer in hun energie komen. Daar ontstaat het verschil. Niet door harder te werken, maar door beter te begrijpen wat er onder de oppervlakte speelt.

Van inzicht naar impact.